AP’de AB’nin 2008 bütçesinin ibra raporu taslağına, Alman Hristiyan Demokrat Markus Pieper ve arkadaşlarının girişimiyle dahil edilen imtiyazlı ortaklık iması, genel kuruldaki oylamada Sosyalistler, Liberaller ve Yeşiller’in işbirliğiyle çıkarıldı.
Taslak raporda, Türkiye zikredilmeden, AB Komisyonu’na aday ve potansiyel aday ülkelere kullandırılan Katılım Öncesi Mali Yardım fonlarının, “aday ülkelerin yetersiz siyasi reformları ya da Katılım Öncesi Mali Yardım enstrümanını eksik uygulamaları durumunda sadece AB üyelik hedefiyle değil, AB ile yoğunlaştırılmış işbirliği hedefiyle de kullandırılması” çağrısı yapılıyordu.
Rapordaki, Katılım Öncesi Mali Yardım kapsamında Türkiye’ye ayrılan kaynağın uygulamadaki eksiklikler nedeniyle 2006 yılı seviyesinde tutulması çağrısı da genel kuruldaki oylamada kabul edilen değişiklik önergeleriyle metinden çıkarıldı.
Türkiye karşıtı Hristiyan Demokratların imtiyazlı ortaklık girişimine karşı çıkan AB Komisyonu, bu yöndeki ifadelerden rahatsızlığını AP’deki siyasi gruplara ileterek Türkiye’ye destek çıktı.
Bütçeden sorumlu AB Komisyonu Üyesi Algirdas Semeta, raporun AP genel kurulunda görüşülmesi sırasında yaptığı konuşmada, alınan önlemlerle Türkiye’de AB destekli projelerin uygulanmasında kalitenin oldukça yükseldiğini vurguladı.
Türkiye’deki AB projelerini denetleyen Lüksemburg merkezli AB Sayıştayı, strateji eksikliği eleştirisinde bulunmuştu.
AB projelerinde 2002-2006 döneminde sıkça karşılaşılan aşırı gecikme, eksik uygulama ve yetersiz gözetim gibi sorunların 2007 yılından itibaren alınan önlemlerle büyük ölçüde çözüldüğünü kaydeden AB Sayıştayı, 2007-2013 döneminde 4 milyar 873 milyon Avro’luk katılım öncesi yardımı ilgilendiren en önemli sorunun strateji yetersizliği olduğunu belirtmişti.
AB Sayıştayı, AB yardımlarının amacına en uygun şekilde kullanılabilmesi için projeleri katılım ortaklığı önceliklerine en uygun şekilde seçecek mekanizma oluşturulmasını, AB’nin Türkiye’deki önceliklerini hiyerarşik yapıda yeniden belirlemesini, performans ölçümü için güçlü bir temel oluşturulması ve proje seçiminde verimliliğin ve etkinliğin esas alınmasını önermişti.
2006 yılında Türkiye’ye 500 milyon Avro katılım öncesi mali yardım tahsis eden AB Komisyonu, bu rakamı 2007’de 497,2 milyon Avro’ya düşürse de devam eden yıllarda istikrarlı artırdı.
Bu kapsamda AB ortak bütçesinden 2008 yılında 538,7 milyon Avro ve geçen yıl 566,4 milyon Avro düzeyindeki Türkiye payı, bu yıl 653,7 milyon Avro, gelecek yıl 781,9 milyon Avro, 2012 yılında 899,5 milyon Avro ve 2013 yılında 935,5 milyon Avro’ya yükseltilecek.
