İhsan Çaralan
İşçi sınıfının Uluslararası Birlik Dayanışma ve Mücadele Günü olan 2026 1 Mayıs’ına dünya ve ülkemiz işçi sınıfı (ve emekçileri) önceki yıllara göre bile daha büyük sorunlar ve sorumluluklarla gidiyor.
ABD emperyalizminin, dünyaya yeni bir nizam vermek için giriştiği hamlenin koçbaşı olarak kullanmak istediği İran’a yönelik giriştiği savaş dünya ölçüsünde bir enerji krizine de dönüşmüş bulunuyor.
Emperyalistler artık daha fazla “güvenlik”ten söz ediyorlar ama onların “güvenlik” deyince akıllarına gelen tek çözüm ise silahlanma! Ve o silahların patlaması giderek daha yüksek bir olasılık haline geliyor.
Bu yüzden de 2026 1 Mayıs’ının tüm dünyada önceki yıllara göre “Savaşa, silahlanmaya ve militarizme hayır” haykırışlarının daha da yükseldiği bir 1 Mayıs olması gerekmektedir.
Elbette ki son yıllarda en sıcak savaş alanları olan Ukrayna ve Rusya ile Karadeniz’de, İran’la karada uzun bir sınıra sahip Türkiye’nin işçi sınıfı ve halkları içini “Savaşa hayır” diyen, antiemperyalist karakterli bir barış mücadelesi elbette önemli, hatta sıcak savaş bölgesine uzak pek çok ülkeye göre çok daha önemlidir. Bu yüzden de bu yılın 1 Mayıs’ında ülkemizde savaşa, silahlanmaya, militarizme karşı mücadele daha da öne çıkarılması gerekmektedir.
Ülkemizin işçi ve emekçileri 2026 1 Mayıs’ını iş cinayetleri, sendikasızlaşma, görülmemiş bir hızla yoksullaştığı, çocuk işçiliğinin sınırsız biçimde yaygınlaştırıldığı koşullarda karşılıyor.
Dahası 1 Mayıs’ı İzmir Temel Conta Fabrikası işçileri 500 günü geride bıraktıkları grevde karşılayacak.
Ödenmeyen ücretleri ve tazminat hakları için Eskişehir’den (9 gün yürüyerek) Ankara’ya gelen Yıldızlar SSS Holdinge bağlı Doruk Madencilik işçileri de Ankara’da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı önüne yürümek istedikleri için emniyet güçleri tarafından “gazla” karşılandılar. Yetmedi 110 işçi gözaltına da alındı!
BİRTEK-SEN Genel Başkanı Mehmet Türkmen ise 1 Mayıs’ı 17 Mart’ta gerçek her sendikacının söylemesi gereken sözleri söylediği için “Halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçlaması ile atıldığı Gaziantep Cezaevinde karşılayacak gibi görünüyor.
2026 1 Mayıs’ı ülkemizde yaygın bir biçimde kutlanacak
Ülkemizde 1 Mayıs kutlamaları epeyce bir zamandan beri 1 Mayıs gününün öncesi ve sonrasındaki günlere yayılarak, pek çok il ve ilçe merkezinde kutlanmaktadır. Örneğin geçen yıl 1 Mayıs 100’den fazla il ve ilçe merkezinde kutlanmıştır. Dahası pek çok emekçi semtinde 1 Mayıs kutlamalarına hazırlık kapsamında 1 Mayıs’ın anlam ve önemi üstüne çok sayıda etkinlik düzenlenmiştir.
Bu yıl da ülkemizde 1 Mayıs, birkaç merkezde değil pek çok il ve ilçe merkezinde bir hafta-10 güne yayılan etkinliklerle kutlanacaktır.
1 Mayıs’ın gelenek ve tarihi açısından bakıldığında 1 Mayıs etkinliklerinin merkezinde hep sendikalar olmuştur. Ancak ülkemizde işçi sendikalarının en büyüğü olan Türk-İş ve Hak-İş’in, ne yazık ki 1 Mayıs kutlamalarının başına geçip geniş işçi yığınlarını alanlara akarak ortak acil taleplerini, 1 Mayıs’ın “Birlik dayanışma ve mücadele” olarak ifade edilen uluslararası değerlerini en yüksek sesle haykırmaları için harekete geçirmesi diye bir amaçları yok! Tersine bu iki büyük işçi sendikaları konfederasyonu, ülke sathında kentlerin alanlarını doldurmak yerine sanki 1 Mayıs işçi sınıfın Birlik Günü değil de ayrışma günüymüş gibi ayrı bir kentte işçilerin temsili olarak katıldıkları birer törenle 1 Mayıs’ı kutlayıp kurtulmaktadırlar!
Nitekim bu yıl da Türk-İş ve Hak-İş, birer merkezde 1 Mayıs’ı kutlayacaklarını açıkladı. Türk-İş kutlama merkezi olarak Edirne’yi seçerken Hak-İş ise Bursa’yı seçmiş bulunmaktadır.
DİSK, KESK, TMMOB ve TTB 1 Mayıs’ı İstanbul Kadıköy’de kutlayacak. Türk-İş üyesi Petrol-İş, TÜMTİS, Harb-İş, TGS, Basın-İş, Tez Koop-İş, Türk-İş’in 1. Bölge Başkanlığının koordinasyonuyla İstanbul’da Kadıköy’deki kutlamalara katılacağı belirtiliyor.
DEM Parti ise 1 Mayıs’ı Van ve Diyarbakır’da kutlayacak. DEM Parti diğer bölge illerini de bu iki merkeze çağıracak.
Gebze Sendikalar Birliği, gelenekselleştirildiği gibi bu yıl da 1 Mayıs’ı Gebze’de kutlayacak. Eskişehir’de Emek ve Demokrasi Platformu, İzmir’de ise Emek ve Demokrasi Güçleri etrafında birleşmiş işçi ve kamu emekçileri sendikalarının şubeleri 1 Mayıs’ı kutlarken diğer pek çok il ve ilçelerde ise yerel emek güçlerinin oluşturdukları birlik ve platformların 1 Mayıs’ı kutlaması beklenmektedir.
1 Mayıs’ı anlam ve önemine uygun olarak kutlamak için…
Elbette DİSK ve KESK üyesi sendikaların önemli bir bölümü, her konfederasyondan ve her sektörden kimi sendikaların çeşitli kademelerinde bulunan mücadeleci sendikacılar elbette ki 1 Mayıs’ta üslerine düşene yapmaya çalışacaktır. Ancak şu bir gerçek ki, eğer 1 Mayıs’a geniş işçi emekçi kesimlerin katılmasından söz ediyorsak; sadece sendika yönetimlerinde bulunan mücadeleci sendikacıların üstlerine düşeni yapmasının yetmeyeceği besbellidir. Bu yüzden de her iş yerinde ileri işçiler ve her kademeden mücadeleci sendikacıların, yerel emek güçlerinin, yerellerdeki gençlik ve kadın mücadelesi aktivistlerinin, son yıllarda talepleri için mücadelede öne çıkan küçük ve orta üretici çiftçilerin öne çıkan üyeleri ve varsa sendika ya da derneklerinin, demokrasi mücadelesi içinde yer alan yöre derneklerinin öne çıkan üyelerinin, yerel aydın ve kültür insanlarının, ilerici demokrat çevreler, emekten yana siyasi parti ve çevreler, kısacası yerel emek güçlerinin 1 Mayıs’a en geniş işçi ve emekçi kitlesinin katılımı için sefer edilmesi önem kazanmıştır.
2026 1 Mayıs’ının tarihine ve adına layık kutlanması için;
Kapitalist sömürüye, emperyalist savaşlara, her tür baskıya karşı ekmek, barış özgürlük için haydi 1 Mayıs’a!
