Afet bölgesinde esnaf ve tüccarlara yönelik SGK ve vergi kolaylığı öngören mücbir sebep hali mayıs sonu bitecek. SGK ve vergi borcu eğer teminat gösterilirse taksitlendirilecek, gösterilmezse borçlar haziran itibarıyla ödenecek.
İlayda Kaya
Ekonomik kriz giderek derinleşirken faturayı emekçilere kesen AKP, depremzedelere yaptığı destekleri de bitiriyor.
6 Şubat depremlerinde yıkılan kentlerde geçim sıkıntısı yurttaşların en büyük sorunlarından biri. Adıyaman, Hatay, Maraş, Malatya ve Antep’in İslahiye ve Nurdağı ilçelerinde süren esnaf ve tüccarlara yönelik SGK ve vergi kolaylığı öngören mücbir sebep hali Mayıs sonu itibarıyla bitecek.
SON TARİH 2 HAZİRAN
2023- 2024 yılı SGK ve vergi borçları yurttaşa gönderilmeye başlandı. Taksitlendirme isteyen yurttaşlara arsasının, arabasının ya da evinin haciz ettirerek teminat olarak göstermesi istendi. Eğer şartlar sağlanırsa maksimum 24 aya kadar taksit imkânı sunulacağı bildirildi. Ancak depremzedenin teminat olarak göstereceği bir mal varlığı yoksa taksitlendirmenin yapılmayacağı ve haziran itibarıyla toplu ödeme yapacağı belirlendi. Ayrıca depremzedelerin tüm gelirlerinin icralık olacağı da belirtildi.
Maraş’ta esnaf olan Mustafa Çelik, arabasını haczettirdiğini kaydederek “Ödeyemezsek kapımıza icra gelecek. Bu korkuyla yaşıyoruz. Elimizde bir şeyimiz yok ayakta kalmak da daha zor bir hale geliyor” dedi. Hatay’daki bir esnaf ise son çare evinin arsa payını haczettireceğini kaydetti. Depremzedeler süreçteki belirsizliklerin giderilmemesine tepki göstererek İktidarın politikalarını eleştirdi.
Hatay Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası üyesi İnal Öfkeli de belirsizliklerle dolu olan sürece tepki gösterdi. Öfkeli şöyle konuştu: “SGK yapılandırmalarının son tarihi 2 Haziran. Henüz onlara başlamadık ama teminat istenecek. Biraz gerisine baktığımızda, vergi borçları yapılandırılıyor. Vergi borçları için hem teminat hem de mali tablolarla ilgili yeterlilik ölçümü isteniyor. Yani ödeme gücüne göre analiz yapılıyor. Bu süreçte belli bir kriterde olanlara taksitlendirme yapılmadı. Zaten başta burada bir mağduriyet oluştu. Buradaki insanların hiçbir şeyi yok. Arabası olan vergiye teminat olarak gösterince, SGK de teminat isterse neyini gösterecek? Buraya özel, hiçbir uygulama yapılmadı. Olağan süreçlerde yazılmış yasalar yürütüldü. Bu yapılandırma da 6183 Sayılı Kanun’un hükümlerine göre yapıldı, bu yasa en az 50 senelik. İnsanların bir konteynerleri kaldı neyin teminatını gösterecekler?”
Bölgedeki yurttaşların vergi borçlarının silinmesi gerektiğini ve muafiyet sağlanması gerektiğini kaydeden Öfkeli, şöyle devam etti: “Yapabilenler borçlarını taksitlendirdi ancak bunlar da kendi içinde ödeyebilenler ve ödeyemeyenler olarak ayrılacak. Önemli bir kısmı bu taksitleri ödeyemeyecek. Deprem tarihinden itibaren 2 yıl sonrasına kadar SGK ve vergi borçları silinmeliydi, geri kalanlar taksitlendirilmeliydi. Ekstra özel teşvikler sağlanmalı hatta yetkililer buraya muafiyet uygulamalıydı. Birçok işletme 24 taksiti göremedi. Maksimum 12 taksit yapılıyor. Kendi firmalarım arasında görmedim. 24 ay verileceği söyleniyor ama hâlâ belirsiz.”
***
MÜCBİR SEBEP NEDİR?
Depremlerde yerle bir olan kentlerde, mücbir sebep hali ilan edildi. Depremzede mali müşavirlerin, sanayicilerin, esnafların ve tüccarların SGK ve vergi borçları ertelendi.
