İzmir Kahramanlar pazar yerinde alışveriş yapan yurttaşlar, “Her şeyin ucuzunu almamıza rağmen yetemiyoruz” diyor. Pazarcı esnafı ise satışların yarı yarıya düştüğünü belirtiyor.
Ayçe İdil Çuhadar
İzmir — Artan gıda fiyatları, yurttaşın alışveriş alışkanlığını değiştirdi. Kahramanlar Pazar yerinde konuştuğumuz yurttaşlar, artık torbalarını dolduramadıklarını, çoğu zaman yalnızca temel ihtiyaçlarını alabildiklerini söylüyor. Pazarcı esnafı da satışların önceki yıllara göre yarı yarıya düştüğünü hem alıcının hem satıcının kazancının eridiğini dile getiriyor.
25 yıldır pazarcılık yaptığını söyleyen Bilal Karahan, satışların bir iki haftadır her yerde durgun olduğunu belirtti. Karahan, “Temel gıdalardan patates, soğanın fiyatı normal. Ama kış sebzelerinde çok artış var. Tarlalardaki ürünler bittiğinde seralara geçiliyor, bu da fiyatı artırıyor” dedi.
Önceki yıllarda pazar alışverişinin daha çok yapıldığını vurgulayan Karahan, “İnsanlar artık marketten de yapıyor alışverişini. Çoğunluk kart kullanıyor, nakit kullanımı azaldı. O yüzden pazara çok gelen olmuyor” ifadelerini kullandı.
‘Kendileri yiyor, biz yiyemiyoruz’
Konuştuğumuz Devlet Memuru Emeklisi Sabiha Bozkurt ise pazar fiyatlarının birbirini tutmadığını söyledi. 100 TL’nin altında bir şey alamadığını belirten Bozkurt, “Her yer pahalı. Bizim aldığımız maaş da belli, yetiremiyoruz. Pazardan meyve alamıyoruz. Evde yemek bile yapamıyoruz artık. Gıda fiyatlarının ucuzlaması lazım. Baştaki kimse bu duruma dur demesi gerekiyor. Kendileri yiyor ama biz yiyemiyoruz. Yaşlı kadınlar akşam pazara gelip yerden kalanları topluyor” diye konuştu.
‘Eskiden 20 kasa sattığımız şeyi bugün 5 kasa satamıyoruz’
5 yıldır pazarcılık yapan Zeynel de satışlarda düşüş yaşandığını ifade etti. Zeynel, “İnsanlar almıyor, alamıyor. Bunun en büyük sebebi ekonomi. Bir zıtlık da var; limonun kilosu 100-150 TL iken satışlarımız oluyordu. Şu an fiyat düştü ama satış olmuyor. Eskiden 20 kasa sattığımız şeyi bugün 5 kasa satamıyoruz. Fiyatta da artış var. Her türlü zarardayız” dedi.
28 yıldır peynircilik yapan Barış Beşer ise, “Satışlar durgun. Hayvanlarda hastalık çıktı, o yüzden süt yok; bu durum da fiyatlara yansıyor. Peynirlerin hepsi iki yıl önce yapıldı, bu peynirler buzhanelerde bekletiliyor. Bu yerlerin de fatura masrafları oluyor” dedi. Geçinmenin zor olduğunu söyleyen Beşer, “Emekliye verilen 16 bin TL açlık sınırının altında. Bu parayla gelsin kendileri geçinsinler” ifadelerini kullandı.
‘Her şeyin ucuzunu almamıza rağmen yetemiyoruz’
Bir lokantada servis elemanı olarak çalışan Gülseren, pazarın çok pahalı olduğunu belirtti. Gülseren, “Her şeyin ucuzunu almaya, kendimiz yapmaya çalışıyoruz ama yetemiyoruz. İnsanlar ciddi anlamda zorlanıyor. Mümkün olduğunca mevsimlik ve ucuz almaya çalışıyoruz. Elimizden geldiğince de tarhana, zeytin gibi şeyleri kendimiz yapmaya çalışıyoruz. Evde kek, börek yapacaksak çatlak yumurta alıyoruz, daha uygun oluyor. Önce çocuk, yaşlı yesin diyoruz ama bunda da zorlanıyoruz. Her şeyi kafalarına göre yapıyorlar” diye konuştu.
‘Sürekli nasıl idare edeceğiz diye düşünüyoruz’
Son olarak konuştuğumuz ev hanımı Selvi Tursun, fiyatların önceki gibi uygun olmadığını, herkesin zorlandığını belirtti. Daha iyi bir gelecek için başta Cumhurbaşkanı ve diğer liderlerin bu pahalılığa bir çözüm bulması gerektiğini vurgulayan Tursun, “İnsanlar çok zorlanıyor. Ben istediğim şeyleri alabiliyorum ama alamayan insanlar var. Sadece kendimiz için yaşamamalıyız. Hayatımız çok kötü değil ama iyi de değil” dedi.
Geçmişte daha rahat yaşadıklarını belirten Tursun, şunları ekledi; “Sürekli ‘nasıl idare edeceğiz?’ diye düşünüyoruz. Yumurta aldım, bu hafta ödeyemedim. Sebzeler 100-150 TL. Daha önce biz sebzeleri 1.5 kilo alırdık, şimdi yarım kilonun biraz üzerinde ya da yarım kilo alıyoruz. Önceden kışlık yapıyorduk, şimdi haftalık yiyoruz. Ete zaten yaklaşamıyoruz. Diğer ülkeler gıdaya bu kadar zam yapmazken bizde neden bu kadar pahalı? En önemli şey gıda. İnsanlar çocuklarına yumurta, süt alamıyor. Hal böyleyken nasıl sağlıklı bir nesil olacak? Çocuklar neyle gelişecek? Herkes tane ile alıyor; 3 yumurta, bir avuç zeytin alıyorlar. Bizleri Cumhurbaşkanı biraz düşünsün, daha güzel bir hayat olsun. Bu ekonominin bir an önce düzelmesi lazım.”
