AKP’li Erdoğan, Gezi direnişinin doğrudan maliyetinin 1,4 milyar dolar olduğunu iddia ederken dış borç faizi için sadece 6 ayda 12,7 milyar dolar ödendi. AKP döneminde toplam 239 milyar 981 milyon doları dış borç faizi için harcadı.
Havva Gümüşkaya
Marmara Üniversitesi Recep Tayyip Erdoğan Külliyesi 1. ve 2. Etap Eğitim-Öğretim Binaları Açılış Töreni’nde konuşan AKP’li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, konuşmasında “Gezi olaylarının Türkiye’ye doğrudan maliyeti 1,4 milyar dolardır” ifadelerini kullandı.
Ekonomik göstergeler ise 22 yıllık AKP iktidarının doğrudan maliyetini ortaya koyuyor. Sadece Ocak-Temmuz döneminde dış borç için ödenen faiz tutarı 12,7 milyar dolar oldu. 22 yıllık AKP iktidarında ülke neredeyse her alanda geriye gitti. Bu dönemde enflasyon yükselirken maaşlar eridi, faizler arttı, işsiz sayısı 10 milyonlara ulaştı.
REKOR FAİZ ÖDENDİ
Ekonomi politikalarının en ağır faturası faiz gideri oldu. 2002 yılında dış borç için ödenen faiz 6 milyar 402 milyon dolar seviyesindeyken sadece Ocak-Temmuz döneminde 12 milyar 760 milyon dolar dış borç faizine ödendi. 2003-2024 döneminde ise toplam 239 milyar 981 milyon dolar dış borç faizi için harcandı.
2002’de 51 milyar 728 milyon TL olan Hazine’nin bütçeden ödediği faiz tutarı Ocak-Temmuz 2024 döneminde 666 milyar 962 milyon TL’yi buldu. AKP döneminde ise toplam 2 trilyon 840 milyar TL iç borç ve dış borç faizi için kamu bütçesinden aktarıldı.
KATLANARAK ARTIYOR
Yüksek faizle borçlanmaya devam eden Hazine’nin borçları 31 Temmuz itibarıyla 8 trilyon 106 milyar TL’ye ulaştı. Ülke nüfusunun 86 milyonu bulduğu 2024 yılında kişi başına düşen Hazine borcu 94 bin 255 TL’ye ulaştı. 2002’de 243 milyar 111 milyon TL olan Hazine borcu bulunuyordu.
BORÇLA DOĞUYORLAR
Nüfusun 66 milyon olduğu 2002’de kişi başına düşen Hazine borcu 3 bin 684 TL’ydi. 1 milyon 300 bin bebeğin doğduğu 2002’de bebek başına 197 bin 722 TL tutarında Hazine borcu düşüyordu. 2023’te ise doğan bebek sayısı 958 bin 408 olurken bebek başına düşen Hazine borcu 7 milyon 14 bin TL oldu.
KÖİ KARADELİKLERİ
Öte yandan ‘Cebimizden tek kuruş çıkmayacak’ denilerek yap-işlet-devret (YİD) modeli ile yaptırılan, geçiş garantisi verilen köprü ve otoyolları inşa eden şirketlere ise 2017-2024 döneminde 21 milyar 313 milyon dolar aktarıldı. Bu projeler için 2025 yılında 5 milyar 482 milyon dolar, 2026 yılında da 5 milyar 655 milyon dolar aktarılması öngörülüyor.
SATACAKLARI KALMADI
Özelleştirmeler ile 1986-2024 yılları arasında hisse, taşınmaz, varlık ve kamu kurumu satışlarından 71 milyar 507 milyon dolarlık gelir elde edilirken bunun 63 milyar 451 milyon doları 2003-2024 yılları arasında sağlandı. AKP döneminde PETKİM, Türk Telekom, Tüpraş, şeker fabrikaları, tekel binaları, Sümerbank’a bağlı şirketlerin satışı gerçekleştirildi.
Satılmaktan kurtulan devlet işletmeleri ise 2016 yılında Türkiye Varlık Fonu AŞ (TVF) şemsiyesi altında toplandı. Toplam değeri 200 milyar dolar civarı olduğu tahmin edilen devlet işletmeleri ile ilgili her türlü tasarruf yetkisi Cumhurbaşkanı’na verildi. TVF bünyesine geçen işletmeler ise zarar açıklamaya başladı.
